Potęga Europy budowana małymi rączkami. Historie „Dzieci rewolucji przemysłowej”
Czerwiec 11, 2019
Tę zagadkę chciałoby się natychmiast rozwikłać. „Zostaw ten świat pełen płaczu”
Czerwiec 13, 2019

„Bratanków dzieje wspólne”. Unikaty prosto z Budapesztu na wystawie w Łazienkach

Historię stosunków między Polską i Węgrami przybliżają bezcenne obiekty, pochodzące z najprzedniejszych węgierskich instytucji (fot. Paweł Czarnecki)

100 dukatów w złocie Zygmunta III Wazy, miecz ceremonialny – dar papieża Juliusza II dla króla Władysława II Jagiellończyka czy karabela króla Jana III Sobieskiego. Te bezcenne eksponaty z węgierskich zbiorów narodowych, będące świadectwem wieloletnich relacji polsko-węgierskich, można oglądać w Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie. Wystawa „Bratanków dzieje wspólne. Unikaty ze zbiorów budapesztańskich” prezentowana jest w Podchorążówce to opowieść o blisko 1000-letnich relacjach polsko-węgierskich. Obiekty pochodzące z najprzedniejszych węgierskich instytucji, m.in. z Węgierskiego Muzeum Narodowego, Węgierskiego Archiwum Narodowego oraz z Instytutu i Muzeum Historii Wojskowości przy Ministerstwie Obrony w Budapeszcie. Ekspozycję można zwiedzać do 6 sierpnia.

Przedmioty, które eksponowane są na wystawie, poza wyjątkową wartością historyczną i artystyczną, kryją w sobie duży ładunek emocjonalny, gdyż łączą się z postaciami ikonicznymi dla obu narodów. Zobaczyć można więc pamiątki związane z królem Stefanem I Batorym, siedmiogrodzianinem i twórcą militarnej potęgi Rzeczpospolitej Obojga Narodów oraz z generałem Józefem Bemem, jednym z największych bohaterów narodowych Węgier.

Szczególny charakter ma prezentacja jednej z najbardziej unikatowych i najcenniejszych monet na świecie: 100 dukatów w złocie Zygmunta III Wazy z Muzeum Narodowego w Budapeszcie. Ze zbiorów tej instytucji pochodzi również eksponowany na wystawie miecz ceremonialny, dar papieża Juliusza II dla króla Władysława II Jagiellończyka, jeden z najwspanialszych okazów rzemiosła zbrojeniowego z okresu dojrzałego renesansu. Węgierskie Muzeum Narodowe udostępniło także wiele sztuk broni z XVI i XVII wieku, w tym karabelę króla Jana III Sobieskiego.

(fot. Paweł Czarnecki)

Relacje polsko-węgierskie

Polacy i Węgrzy od dawna podkreślają łączącą ich wielowiekową przyjaźń, a nade wszystko bezinteresowne wsparcie udzielane sobie wzajemnie podczas zmagań o niepodległość. Na przestrzeni wieków między oboma krajami nie brakowało konfliktów związanych z rywalizacją o wpływy w naszej części Europy, jednak były to raczej epizody, a pamięć o wspólnej historii żyła nawet wtedy, gdy oba narody znajdowały się we wrogich obozach. Polacy uczestniczyli w powstaniu węgierskim w latach 1848-1849. Na ich czele stał generał Józef Bem, któremu w dowód uznania za bohaterskie wyzwolenie Siedmiogrodu węgierskie kobiety podarowały bogato zdobioną szablę ceremonialną. Węgrzy przyszli Polakom z pomocą w 1920 roku, gdy do Warszawy zbliżała się Armia Czerwona. W przeddzień decydującej bitwy Wojsko Polskie otrzymało od nich kilkadziesiąt milionów sztuk amunicji karabinowej.

W okresie II wojny światowej rząd węgierski zachował neutralność i stanowczo odmówił wsparcia Niemców szykujących się do ataku na Rzeczpospolitą w 1939 roku. Po kampanii wrześniowej dziesiątki tysięcy polskich żołnierzy i cywilów znalazło schronienie na Węgrzech. Podczas powstania warszawskiego żołnierze węgierscy dozbrajali powstańców, a polskie oddziały miały swobodę poruszania się w obrębie węgierskich pozycji. Za tę postawę Polacy zrewanżowali się w 1956 roku, gdy w naszych miastach masowo demonstrowano solidarność z powstańcami walczącymi w Budapeszcie przeciwko komunistycznemu reżimowi i Armii Radzieckiej. Polacy okazali Węgrom największe wsparcie, oddając krew, kupując leki i prowadząc zbiórki pieniędzy.

(fot. Paweł Czarnecki)

Wystawie towarzyszy bogaty program edukacyjny: oprowadzania, konferencje, piknik oraz spotkania rodzinne.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *